Δημοσιοποιήθηκαν από τον Οργανισμό της ΕΕ για τα Ναρκωτικά (EUDA) τα πιο πρόσφατα δεδομένα για τις τάσεις στη χρήση ψυχοδραστικών ουσιών το 2025 μέσω της ανάλυσης λυμάτων. Τα δεδομένα αφορούν 115 πόλεις από 25 χώρες, προέρχονται από εργαστήρια που περιλαμβάνονται στο ευρωπαϊκό δίκτυο SCORE και αναδεικνύουν έντονες γεωγραφικές διαφοροποιήσεις. Μπορούν να αναζητηθούν μέσω του “data explorer” στην ιστοσελίδα του EUDA εδώ.
Στην Ελλάδα, η παρακολούθηση ψυχοδραστικών ουσιών μέσω ανάλυσης αστικών λυμάτων υλοποιείται από το Εργαστήριο Αναλυτικής Χημείας (ΕΑΧ) του ΕΚΠΑ, σε συνεργασία με το Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων Ψυττάλειας, από το 2010 έως σήμερα, αποτυπώνοντας συστηματικά τις τάσεις στη χρήση ψυχοδραστικών ουσιών στον πληθυσμό του λεκανοπεδίου της Αττικής.
Τα δεδομένα για την Αττική είναι διαθέσιμα και στη συνοπτική αναφορά που επιμελήθηκε το ΕΚΤΕΠΝ, σε συνεργασία με το ΕΑΧ, με βάση τα αναλυτικά στοιχεία που παρήγαγε το Εργαστήριο για το 2025.
Η αναφορά είναι διαθέσιμη εδώ.
Κύρια ευρήματα
- Η ανάλυση λυμάτων στην Αττική από το Εργαστήριο Αναλυτικής Χημείας του ΕΚΠΑ, σε συνεργασία με το Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων Ψυττάλειας για την περίοδο 2020-2025 δείχνει διακριτές τάσεις ανά ουσία και επιβεβαιώνει τη χρησιμότητα της μεθόδου για την έγκαιρη παρακολούθηση της χρήσης ψυχοδραστικών ουσιών σε επίπεδο κοινότητας.
- Η κοκαΐνη παρουσιάζει τη σημαντικότερη επιβάρυνση τα τελευταία έτη, με τον κύριο μεταβολίτη αυτής, την βενζοϋλεκγονίνη, να παραμένει σε υψηλά επίπεδα, επιβεβαιώνοντας την συνεχή και ολοένα αυξημένη κατανάλωση.
- Το MDMA εμφανίζεται αυξημένο κατά την περίοδο 2024-2025, με κορυφώσεις να λαμβάνουν χώρα το Σαββατοκύριακο, στοιχείο συμβατό με χρήση σε περιστάσεις ψυχαγωγίας.
- Η κάνναβη εμφανίζει πιο σύνθετο και λιγότερο σταθερό εβδομαδιαίο πρότυπο σε σχέση με άλλες ουσίες, χωρίς σταθερή κορύφωση αποκλειστικά το Σαββατοκύριακο.
- Η αμφεταμίνη και η μεθαμφεταμίνη παραμένουν παρούσες στην Αττική, αλλά σε γενικά χαμηλότερα επίπεδα από άλλες ουσίες, με διακυμάνσεις μεταξύ των ετών και μεγαλύτερη μεταβλητότητα ιδίως για τη μεθαμφεταμίνη το 2025.
- Η κεταμίνη καταγράφεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα το 2025 μέσω ανάλυσης λυμάτων, με ανιχνεύσιμη αλλά σχετικά χαμηλή παρουσία στον υπό μελέτη πληθυσμό.
- Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η Αττική δεν συγκαταλέγεται ούτε στις πόλεις με τα υψηλότερα ούτε με τα χαμηλότερα φορτία κοκαΐνης, καταλαμβάνοντας μάλλον μια ενδιάμεση θέση, ενώ για τα διεγερτικά τύπου αμφεταμίνης και την κεταμίνη τα καταγεγραμμένα φορτία παραμένουν σε πολύ χαμηλά επίπεδα συγκριτικά με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές πόλεις.
- Τα δεδομένα από τα λύματα δείχνουν τάσεις και μοτίβα χρήσης στο σύνολο του πληθυσμού. Ωστόσο, δεν παρέχουν στοιχεία για τον αριθμό των ατόμων που κάνουν χρήση, την συχνότητα και τους τρόπους χρήσης.
